دسته‌ها
اخبار استفتائات عقائد و معارف

رُوحُ الْقُدُسِ

بسم الله الرحمن الرحیم

 

استاد معظم حضرت آیت الله دیباجی اصفهانی

سلام علیکم

درقرآن کریم سوره نحل آیه ۱۰۲ خدای متعال می فرماید : «قُلْ نَزَّلَهُ رُوحُ الْقُدُسِ مِنْ رَبِّکَ بِالْحَقِّ لِیُثَبِّتَ الَّذِینَ آمَنُوا وَهُدًى وَبُشْرَىٰ لِلْمُسْلِمِینَ»بگو که این آیات را روح القدس از جانب پروردگارت به حقیقت و راستی نازل کرده تا اهل ایمان را ثابت قدم گرداند و برای مسلمین هدایت و بشارت باشد.

براسی این روح القدس همان جبرئیل است یا به غیر جبرئیل ملکی دیگر است ؟

 

 

پاسخ معظم له

بسم الله الرحمن الرحیم

 

بعد التحیه والسلام

در تفسیر مجمع البیان ج ۶ ص ۵۹۶ آمده است که مراد از «روح القدس» جبرائیل امین است که به خاطر پاکی از خطاء و  انحراف «روح القدس» و «روح الامین» نیز به او گفته میشود . والله  العالم

 

والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته

سید محمد تقی دیباجی اصفهانی

 

 

بازدیدها: ۲۲

دسته‌ها
اخبار استفتائات

استحاضه قلیله

به نام خدا

آیت الله دیباجی اصفهانی

سلام علیکم

خانمی که استحاضه قلیله هستند برای نماز باید چکار کنند ؟ اگر چند سال احکام استحاضه قلیله را توجه نداشته تکلیف نماز ها و روزه های او چه می شود ؟

 

پاسخ معظم له

 

بسم الله الرحمن الرحیم

 

بعدالتحیه والسلام

زن در استحاضه قلیله قبل از نماز باید بررسی کند و خود را اگر نجس شده تطهیر نماید و پنبه یا دستمال را اگر خون به آن رسیده عوض کنند و غسل برای او واجب نیست ولکن برای هر نماز باید وضو بگیرد و اگر برای نماز ظهر و عصر یک وضو گرفتند و برای نماز مغرب  وعشاء یک وضو نمازهای عصر و عشاء را در مدتی که به این کیفیت خوانده قضا نماید

و اگر در اقل و اکثر (کم و زیاد) شک دارد مثلا نمیداند یک سال بوده یا دو سال باید بمقدار یقین (یک سال ) اکتفاء نماید و اگر یقین داشته که افطار برای او جایز بوده (جاهل قاصر) بوده ، فقط قضای روزه ها بر او واجب است . والله العالم

والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته

سید محمد تقی دیباجی اصفهانی

 

بازدیدها: ۲۲

دسته‌ها
اخبار استفتائات

خواندن قسمتی از سوزه در نماز

بسم الله الرحمن الرحیم

 

حضرت آیت الله دیباجی اصفهانی

سلام علیکم

من و دوستان در مسجد مدتی در نماز یومیه خود قسمتی از سوره ای قرآن را بجای مثلا سوره قدر می خواندیم بعدا سؤال کردیم گفتند در نوافل می شود ولی در نمازهای واجب اشکال دارد چند سال این کار را انجام دادیم تکلیف ما چه می شود ؟

کمالی از بوشهر

 

پاسخ معظم له

 

بسم الله الرحمن الرحیم

 

بعد التحیه والسلام

در روایت صحیحه «منصور بن حازم» آمده که قال ابو عبدالله سلام  الله علیه «لاتقرء فی المکتوبه باقلَ من سوره و لابأکثرَ»امام صادق سلام الله علیه فرموده در نماز واجب (بعد از حمد) کمتر از یک سوره یا زیادتر نخوان .

علی بن یقطین میگوید از امام هفتم موسی بن جعفر سلام الله علیه از تبعیض سوره سؤال کردم که آیا جایز است در نماز (بعد از حمد ) بعض آیات یک سوره خوانده شود  نه تمام آیات ؟!! فقال سلام الله علیه «اکره و لابأس به فی النافله» در نماز مستحبی مانع ندارد اما در واجب نه من خرسند نیستم. [۱]

امام سلام الله علیه از کمتر از یک سوره را نهی فرمودند و نهی ظهور دارد در وجوب یک سوره کامله دارد بنابراین در فرض سؤال قضاء نمازها  واجب است مگر اینکه نمازگزار جاهل قاصر باشد نه جاهل مقصر ؛جاهل مقصر آن است که از تحصیل احکام تمکن داشتند و تحصیل نکردند و حکم مسئله را از علماء نپرسیدن است و جاهل قاصر آن است که نتواند تفحص کند یا بعد از تفحص و جستجو بر جهل خود باقی باشد مانند نوجوانی که در اول بلوغش میباشد و خیال میکرده چند آیه خواندن بعد از حمد در نماز کافی است و فکر او  به آنجا نرسیده که باید احکام الهیه را تحصیل کند و از فقهاء و علماء پرسید ، قطع به صحت نمازش داشته حدیث « لاتُعادُ الصَّلاهُ » درباره جاهل قاصر جاری است و قضاء نمازها را بر او واجب نمی باشد.والله العالم

والسلام علیکم ورحمه الله وبرکاته

سید محمد تقی دیباجی اصفهانی

[۱] وسائل الشیعه ج ۶ ص ۴۴ و ۴۳ ب من ابواب القرائه فی الصلاه .

بازدیدها: ۲۲

دسته‌ها
اخبار استفتائات عقائد و معارف

آیات شریف غدیر

بسم الله الرحمن الرحیم

 

حضرت آیت الله دیباجی اصفهانی

سلام علیکم

با سلام و احترام حضور استاد در قرآن کریم با توجه به واقعه تاریخی غدیر و اینکه این روز مهم  در یک روز اتفاق افتاده و آیاتی هم که از جانب خدای سبحان نازل شده در همان روز بوده , ولی با تدبر و مطالعه قرآن کریم می بینیم که دو آیه ای که در آن روز نازل شده از هم فاصله دارند و در کنار هم در قرآن نگاشته نشده واقعا علت چیست ؟

 

 

پاسخ معظم له

بسم الله الرحمن الرحیم

بعد التحیه والسلام

آیه شریفه سوم و آیه شریفه شصت و هفتم سوره مبارکه مائده در رابطه با مسئله غدیر خم و ولایت مطلقه امام امیرالمؤمنین سلام الله علیه میباشد که پیامبر اسلام صلی الله علیه و آله بر امر خداوند در غدیر خم (نزدیک جُحفه) در مراجعت از حجت الوداع روز پنجشنبه هجدهم ذیحجه الحرام علی بن ابیطالب سلام الله علیه را به جانشینی خود منصوب نمود و فرمود « مَنْ کُنْتُ مَوْلاهُ، فَهذا عَلِىٌّ مَوْلاهُ. أَللّهُمَّ والِ مَنْ والاهُ، وَ عادِ مَنْ عاداهُ…»[۱] چنانکه علامه امینی در کتاب الغدیر قصّه غدیر خم را از ۱۲۰ نفر از صحابه پیامبر  صلی الله علیه و آله و ۸۲ نفر از تابعین (که از اصحاب را دیده بودند ) و ۳۶۰ نفر از علماء و ادباء نقل کرده است  [۲]

اما چرا این دو آیه شریفه مربوط به ولایت مطلقه فاصله دارند آیه سوم و آیه شصت هفتم اولاً بر اساس آنچه مفسران گفته اند آیات قرآن بر طبق تاریخ نزول جمع آوری نشده است بلکه بسیاری از سوره هایی که در مدینه نازل شده مشتمل بر آیاتی است که در آن مکه نازل شده و بالعکس ؛ پس شاید این نحوه ترتیب به امر پیامبر صلی الله علیه وآله  بوده است

ثانیاً ممکن است آیه ولایت در لابلای آیات الاحکام قرار داده شده برای محافظت از تحریف و حذف و تغییر ؛ گاهی برای محفوظ ماندن یک شئی نفیس آنرا در بین اشیاء غیر نفیس و بی ارزش میگذارند تا جلب توجه نکند و از دزد محفوظ بماند [۳]البته صاحب تفسیر اطیب البیان مینویسد مخالفین بخاط بغض به امام امیرالمؤمنین سلام الله علیه آیه اکمال دین و اتمام نعمت را در بین آیات الاحکام قرار داده اند . [۴]والله العالم

 

والسلام علیکم و رحمه الله وبرکاته

سید محمد تقی دیباجی اصفهانی

 

 

[۱] خصائص نسائى، ص ۱۰۱؛ المعجم الکبیر طبرانى، ج ۵، ص ۱۹۵، ۲۱۲

[۲] الغدیر ج ۱ ص ۲۳۰

[۳] تفسیر الامثل ج ۳ ص ۵۶۱

[۴] اطیب البیان ج ۴ ص ۲۹۶

بازدیدها: ۱۹

دسته‌ها
اخبار استفتائات عقائد و معارف

علت استغفار معصومین علیهم السلام

بسم الله الرحمن الرحیم

 

استاد محترم حضرت آیت الله دیباجی اصفهانی

سلام علیکم

سؤالی که همیشه در ذهن من بود و حقیقتا تا الان با اینکه فرهنگی هستم جوابی برایش پیدا نکردم تا اینکه با سایت حضرتعالی آشنا شدم از خدمت مبارک می خواهم پاسخ بفرمایید امامان معصوم علیهم السلام انسان هستند و در امور زندگی خود مختار بودند ؛

۱عصمت را ذاتا داشتند اگر ذاتی بود که العیاذبالله خداوند جبر کرده (پس با توجه به اینکه امام هم انسان هست پس اختیار چه می شود در حالیکه نه جبر نه تفویض ؟

۲- اگر امامان  معصوم بود پس چرا اینهمه می گویند استغفار می کردند ؟

 

پاسخ معظم له

بسم الله الرحمن الرحیم

 

بعد التحیه والسلام

از ضروریات مکتب شیعه اعتقاد به عصمت پیامبر اسلام صلی الله علیه و آله فاطمه زهرا سلام الله علیها و ائمه معصومین علیهم السلام از امام علی بن ابیطالب تا حضرت مهدی سلام الله علیهم اجمعین است .

عصمت از جهت لغت به معنی منع؛ واز جهت اصطلاح یک ملکه و نیروی ربّانی که خداوند به معصوم عنایت فرموده مانند ملکه و نیروی شجاعت و سخاوت و عدالت .

اما این ملکه عصمت سلب اختیار نمیکند؛ مانع گناه است، اما از معصوم سلب اختیار نشده تا جبر لازم آید ؛ معصوم میتواند گناه کند اما گناه نمیکند چون عواقب گناه را میداند مانند طبیب (پزشک ) که بداند این غذا مسموم است یا دارای میکروب است آن غذا را نمیخورد اما میتواند بخورد .

اما استغفار

اگر معصوم گناه نمیکند چرا از خداوند طلب مغفرت میکند؛ و میگوید «اللَّهُمَّ اغْفِرْ لِیَ الذُّنُوبَ الَّتِی تَحْبِسُ الدُّعَاءَ» (دعای کمیل )

جواب: اولاً؛ معصوم در مرتبه بالایی از قرب الهی قرار دارد که این مرتبه مستلزم عبودیت دائمی است و اگر معصوم مسئول کارهای روز مرّه شد این کارها را برای خود گناه میداند  معروف است که می گویند «حسنات الابرار سئیات المقربین » کارهای خوب خوبان گناه است برای افراد مقرب و افرادی که در مرتبه بالائی از قرب هستند اگر ذره ای از آن مرتبه پائین تر آمدند بر اثر کارهای روز مره (مانند غذا – استراحت- راه رفتن ) گناه میدانند.

ثانیاً؛ استغفار معصوم درس است برای دیگران که انسان در هر مقامی است استغفار کند که بخشش گناه؛ نزول باران ها در پی دارد، فزونی اموال و فرزندان، باغهای پر برکت نهرها جاری میشود چنانکه در قران سوره نوح آیه ۱۲ آمده است . والله العالم

والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته

سید محمد تقی دیباجی اصفهانی  

 

 

 

 

 

بازدیدها: ۱۶

دسته‌ها
احکام نماز اخبار استفتائات

مشاهده اشتباه نماز دیگران

بسم الله الرحمن الرحیم

آیت الله دیباجی اصفهانی

با سلام و احترام

من گاهی در مسجد محل خودمان مشاهده میکنم بعض افراد اجزاء نمازش را اشتباه انجام می دهد، در این حالت وظیفه شرعی من چیست؟

 

 

پاسخ معظم له

بسم الله الرحمن الرحیم 

بعد التحیه والسلام

اگر جاهل به حکم است باید به او تذکر دهید و اگر جاهل به موضوع است تذکر لازم نیست (مگر در مسئله دماء و اَعراض و شک در استطاعت مالی برای حج و شک در رسیدن مال زکوی به حدّنصاب و مسافت شرعیه و شک در خون حیض و عذره _بکارت- که در علم فقه از آن بحث شده است و باید در این موارد احتیاط کرد و تذکر داد . بنابراین اگر نمازگزار مثلا حکم سجده را نمیداند که باید هفت موضع روی زمین قرار گیرد باید به او تذکر داد ؛ اما اگر حکم سجده را میداند اما کف دست خود را مثلا روی زمین به نحو صحیح نمیگذارد لازم نیست به او تذکر داده شود بله ارشاد جاهل (گر چه جاهل موضوع) باشد موجب اجر و ثواب است . والله العالم

والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته

سید محمد تقی دیباجی اصفهانی

بازدیدها: ۱۴

دسته‌ها
اخبار استفتائات

رفت و آمد با کسی که اهل خمس نیست

بسم الله الرحمن الرحیم

 

حضرت آیت الله دیباجی اصفهانی مد ظله العالی

سلام علیکم

من جهت صله رحم به خانه اقوام می روم که متاسفانه بعض از آنها اصلا اعتقادی به مسائل دینی  ندارند مثلا اصلا خمس نمی دهند من گاهی مجبورم نماز اول وقت خودم را خانه آنها بخوانم و گاهی هم غذایی در منزل آنها می خورم تکلیف شرعی من چیست ؟

 

 

پاسخ معظم له

 

بسم الله الرحمن الرحیم

 

بعد التحیه والسلام

آن غذائی که برای میهمان حاضر میکند اگر میهمان بداند که به عین آن خمس تعلق گرفته باشد نباید از آن غذا استفاده کند و اگر ناچار شد و استفاده نمود خمس آن مقدار را به ذمّه بگیرد و غذا را مصرف کند و بعداً خمس آن را بدهد

اگر یقین ندارد که خمس به عین آن غذا تعلق گرفته ، تصرف و استعمال آن غذا مانعی ندارد و همچنین در رابطه با نماز خواندن در منزل کسیکه خمس نمیدهد اگر یقیق دارید که این خانه از پول خمس نداده ساخته یا خریداری شده در اینصورت در حکم غصب بوده و نماز خواندن در آن باطل است و اگر قطع و یقین ندارید و نمیدانید نمازتان اشکال ندارد (بعض از فقهاء تصریح فرموده اند که تفحص و تحقیق در این موارد لازم نیست ).  والله العالم

والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته

سید محمد تقی دیباجی اصفهانی

بازدیدها: ۲۳

دسته‌ها
احکام نماز اخبار استفتائات

اوقات نمازهای یومیه

بسم الله الرحمن الرحیم

 

حضرت آیت الله دیباجی اصفهانی

سلام علیکم

خواندن اول وقت نماز می دانیم سفارش شده ولی اول وقت نماز های یومیه  چه زمانی هست آیا همان الله اکبر که مؤذن گفت یا چند ثانیه بعد هست ؟

 

پاسخ معظم له

بسم الله الرحمن الرحیم

 

بعد التحیه والسلام

در برخی روایات وارد شده که « الصَّلاه أوَّلُ الوَقتِ رِضوانُ اللّهِ» نماز در اول وقت سبب خرسندی خداوند میشود. اول وقت نماز صبح؛  طلوع فجر صادق است ابتداء سفیدی مخصوصی در طرف مشرق پیدا میشود عمودی به طرف بالا ؛ این فجر کاذب است بعد از یک ربع تقریباً سفیدی دیگری پیدا میشود که سطح افق را میگیرد مانند رودخانه این فجر صادق و وقت نماز صبح است.

وقت نماز ظهر؛ اگر شاخص را در زمین  فرو ببرند (مثلا یک چوب دو متری را ) در اول صبح – سایه آن بطرف مغرب میافتد تا کم کم این سایه به انتهاء درجه نقصان و کمی میرسد هنگامی که به ازدیاد و زیاد شدن بطرف مشرق شروع شد اول وقت نماز ظهر است وقت نماز مغرب ؛ هنگامی است که حُمره مشرقیه (سرخی طرف مشرق) که بعد از غروب آفتاب پیدا میشود از بالای سر انسان بگذرد (تفصیل اوقات نمازها در رساله توضیح المسائل مراجع تقلید ذکر شده است )

در روایت از پیامبراسلام صلی الله علیه و آله و سلم وارد شده که فرموده: « ما مِن عَبدٍ اهتَمَّ بمَواقیتِ الصَّلاهِ و مَواضِعِ الشَّمسِ إلاّ ضَمِنتُ لَهُ الرَّوحَ عندَ المَوتِ، و انقِطاعَ الهُمُومِ و الأحزانِ، و النَّجاهَ مِنَ النارِ» [۱] هر کس که به اوقات نمازها و مواضع خورشید (برای پیدا کردن وقت نماز ظهر و عصر) اهمیت دهد من ضامن میشوم که هنگام مرگ با خرسندی از دنیا برود و در قیامت از آتش دوزخ محفوظ باشد . والله العالم

والسلام علیکم ورحمه الله و برکاته

سید محمد تقی دیباحی اصفهانی

 

 

[۱] سفینه البحار ج ۲ ص ۴۴

بازدیدها: ۱۱

دسته‌ها
احکام نکاح اخبار استفتائات

ازاله بکارت و اذن ولی

به نام خدا

حضرت آیت الله دیباجی اصفهانی

سلام علیکم

اگر بواسطه ورزش و مسائل دیگری  بکارت دختر از بین رفته باشد در اینصورت  ، آیا برای ازدواج باز هم  اجازه گرفتن از پدر شرط است ؟

 

 

پاسخ معظم له

 

بسم الله الرحمن الرحیم

 

بعد التحیه والسلام

اگر بکارت دختر به غیر آمیزش مانند ورزش و پریدن و … از بین برود ؛ بمنزله باکره است و اجازه پدر یا جدّ پدری شرط است و ازدواج بدون اذن (پدر و یا جدّ پدری ) جایز نیست . والله العالم

 

والسلام علیکم و رحمه الله وبرکاته

سید محمد تقی دیباجی اصفهانی

بازدیدها: ۱۳

دسته‌ها
احکام نذر و عهد اخبار استفتائات

تبدل کردن نذر

بسم الله الرحمن الرحیم

حضرت آیت الله دیبا جی اصفهانی

سلام علیکم

من اهل اردبیل هستم حدودا ۲۰ سال پیش بجهت بیماری که داشتم به زبان فارسی نذر کردم خدایا اگر بیماری من برطرف شد یک گوسفند نذر حضرت ابوالفضل علیه اسلام می کنم الان گوسفند گران شده و من توان مالی ندارم که دو میلیون تومان بدهم ؛ پس انداز یک ساله من می شود ۷۵۰ هزار تومان آیا باید قرض کنم گوسفند بخرم یا همین را در راه حضرت ابوالفضل به فقرا بدهم ؟

 

 

پاسخ معظم له

 

بسم الله الرحمن الرحیم

 

بعد التحیه والسلام

اگر صیغه نذر خوانده باشید باید به نذر خود عمل کنید و پولتان را نگاه دارید و تدریجاً جمع کنید تا بتوانید یک گوسفند خریداری کنید گرچه بعد از چند  سال؛ ولکن اگر صیغه نذر نخوانده اید چیزی بر شما واجب نیست البته صدقه به فقراء برای دفع بلاء خوب است؛ لکن واجب نیست.

 در صیغه نذر باید کلمه (برای خدا) وجود داشته باشد مثل اینکه بگوید للّه عَلَیَّ (برای خدا بر من واجب قربه الی الله که …) در این صورت عمل به نذر واجب میشود . والله العالم

 

والسلام علیکم ورحمه الله و برکاته

سید محمد تقی دیباجی اصفهانی

بازدیدها: ۲۶