دسته‌ها
احکام نماز اخبار استفتائات

احکام نماز شب

بسم الله الرحمن الرحیم

سلام علیکم

از حضور آیت الله دیباجی اصفهانی سؤالی دارم و آن اینکه  روش خواندن نماز شب صحیح چیست مثلا آیا می توانید بجای دعا در قنوت برای ۴۰مؤمن غیر مؤمن هم دعا کنیم ؟یا مثلا بعد نماز بنشینیم و دعا کنیم ؟سؤال بعدی  من از حضور شما برای نماز شب شنیدیم کسی بفهمد موجب ریا میشود و حرام نظر شما چیست ؟

 

پاسخ معظم له 

بسم الله الرحمن الرحیم 

بعد التحیه والسلام

پاسخ سؤال اول :

نماز شب ۸ رکعت است و بعد از آن دو رکعت نماز شفع و بعد از آن یک رکعت نماز وَتر . در نماز وَتر مستحب است در حال  قنوت دعا کردن  و مستحب است به چهل مؤمن دعا کند «یستحب ان یذکر اربعین نفساً من المؤمنین » در حالی که دست چپ را بلند کرده و یا دست راستش؛اعداد را شماره میکند چهل مؤمن را دعا میکند ،سپس هفتاد مرتبه استغفار میکند و سیصد مرتبه (العفو العفو العفو ) میگوید سپس میگوید :«رب اغفرلی و ارحمنی و تُب علیّ انک انت التواب الغفور الرحیم» سپس بعد از فراغ از نمازها تسبیح حضرت فاطمه زهراء سلام الله علیها.

 در برخی از روایات وارده از ائمه معصومین «علیهم السلام» آمده است که نماز شب ؛سبب صحت بدن ، زیبائی صورت ،حُسن خلق ، وسعت رزق ، اداء قرض ، از بین رفتن غم و غصّه ،ازدیاد نور چشم میشود.نماز شب سبب میشود که قبر انسان (در عالم برزخ ) باغی از باغهای بهشت گردد انشا الله .[۱]

                                                                   چنین شنیدم که هر که شب ها               نظر به فیض سحر نماید

                                                                   دعای خود را به بال مرغ                                         سحر ببندد

                                                                   فلک به قهرش کمر مبندد                       ملک زکارش گره گشاید

پاسخ سؤال دوم:

فقط به مؤمنین باید دعا کرد.

پاسخ سؤال سوم:

میتوانید کل نماز شب را نشسته بخوانید امّا دعاهای آن باید در حال نماز باشد نه خارج از نماز . 

پاسخ سؤال چهارم ::

ریا هر عبادتی را فاسد می کند  به جز عزاداری حضرت اباعبدالله الحسین «سلام الله علیه»

ما را از دعای خیرتان فراموش نفرمایید

 

والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته

سید محمد تقی دیباجی اصفهانی 

[۱] سفینه البحار ج ۵ ص ۱۶۰.

بازدیدها: ۳۲

دسته‌ها
احکام پزشکی اخبار استفتائات

تزریق آمپول بی حسی در دندانپزشکی برای روزه دار

بسم الله الرحمن الرحیم

خدت حضرت آیت الله دیباجی اصفهانی

سلام علیکم

آیا زدن آمپول بی حسی در دندانپزشکی و همچنین کلیه اعمال مثل عصب کشی ترمیم  مبطل روزه می باشد ؟

 

پاسخ معظم له 

بسم الله الرحمن الرحیم

 

بعد التحیه والسلام

اگر سرم غذایی باشد که احساس گرسنگی را برطرف میکند بنابر احتیاط واجب روزه را باطل میکند و قضاء آن واجب است؛ و اگر آمپول دوائی باشد نه غذایی مانعی ندارد . والله العالم

والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته

سیّد محمد تقی دیباجی اصفهانی

بازدیدها: ۲۵

دسته‌ها
اخبار پندها و حکایت ها

حقیقت توبه

 

بسم الله الرحمن الرحیم

 

{ إِلَّا مَنْ تَابَ وَآمَنَ وَعَمِلَ عَمَلًا صَالِحًا فَأُولَٰئِکَ یُبَدِّلُ اللَّهُ سَیِّئَاتِهِمْ حَسَنَاتٍ ۗ وَکَانَ اللَّهُ غَفُورًا رَحِیمًا  وَمَنْ تَابَ وَعَمِلَ صَالِحًا فَإِنَّهُ یَتُوبُ إِلَى اللَّهِ مَتَابًا} [۱]

مگر آنان که توبه کنند و ایمان آورند و عمل شایسته انجام دهند؛ پس خداوند بدی هایشان راه به نیکی تبدیل می کند؛ و خدای سبحان  همواره آمرزنده مهربان است و هر که توبه کند و کار شایسته انجام دهد به راستی که او به گونه شایسته به سوی خدای متعال بر می گردد. [۲]

راه نجات از عذاب های جهنم ،توبه ،ایمان ، و عمل صالح است وگرنه توبه فقط سخنی است که بر زبان رانده شده و یا اراده ای است که به تحقق عملی نرسیده است چنانکه آیه ۷۱ ،حقیقت توبه را بازگشت به سوی خداوند معنا نموده است؛ یعنی حقیقت توبه فقط ترک گناه نیست بلکه ترک گناه به انگیزه اطاعت از خداست و البته کسی که توبه نماید ،خداوند سیئاتش را به حسنات تبدیل می نماید.

درب های توبه در این دنیا تا ملاقات با حضرت عزرائیل باز است و این تشویقی برای گنهکاران جهت بازگشت و توبه است. در مورد اینکه چگونه سیئات به حسنات تبدیل می شود، سخنان گوناگونی از سوی مفسّران بیان شده است؛ برای نمونه عدّه ای گفته اند : منظور این است که خداوند دگرگونی زیادی در وی صورت می دهد به گونه ای که قبلا قتل نفس انجام می داد ولی حالا به دفاع از مظلومان می پردازد؛ در گذشته اهل زنا بود اما حالا پاک دامنی و عفت را اختیاز می نماید . [۳]

 

[۱] سوره مبارکه فرقان آیات ۷۰ ،۷۱
[۲] ترجمه قرآن کریم ، آیت الله دیباجی اصفهانی «مدظله العالی »
[۳] تفسیر بُشری ، آیت الله دیباجی اصفهانی «مدظله العالی»

بازدیدها: ۲۴

دسته‌ها
اخبار پندها و حکایت ها

امیدوار کننده ترین آیه در قرآن کریم

بسم الله الرحمن الرحیم

{قُلْ یَا عِبَادِیَ الَّذِینَ أَسْرَفُوا عَلَىٰ أَنْفُسِهِمْ لَا تَقْنَطُوا مِنْ رَحْمَهِ اللَّهِ ۚ إِنَّ اللَّهَ یَغْفِرُ الذُّنُوبَ جَمِیعًا ۚ إِنَّهُ هُوَ الْغَفُورُ الرَّحِیمُ} [۱] بگو :ای بندگان من ُ که به زبان خویش (در گناه) اسراف کردید ُاز رحمت خدای متعال ناامید نباشید ِهمانا خداوند همه گناهان را (با توبه ) می آمرزد  همانا او بسیار آمرزنده مهربان است . [۲]

این آیه شریفه فراخوانی آشکار از سوی خداوند برای کسانی است که با مرتکب شدن گناهان بر خود ستم کردند خداوند آنان را به توبه فرا می خواند و وعده می دهند که گناه کوچک و بزرگ آنها را می آمرزد؛ بدین ترتیب خدا سبحان  در را به روز کسی که بخواهد گناهانش را جبران و خودش را اصلاح کند بازگذاشته است .

در حدیث آمده است :خدای سبحان خسته نمی شود تا این که شما خسته شوید و هر گاه شما رها کنید او هم رها می کند یعنی هر گاه شما توبه را رها کنید او آمرزش را رها می کند نیز در حدیث است که پیامبر – فرمود : با وجود این آیه دوست ندارم که دنیا و آنچه در آن است از آنِ من باشد . مشهور است که این آیه شریفه امیدوار کننده ترین آیات در قرآن کریم است .

بنابراین می تواند گفت یکی از گناهان بزرگ (کبیره) آن است که انسان از رحمت خدای متعال ناامید شود : {قَالَ وَمَنْ یَقْنَطُ مِنْ رَحْمَهِ رَبِّهِ إِلَّا الضَّالُّونَ} [۳] کیست که از رحمت پروردگارش ناامید شود ، مگر گمراهان .[۴]

[۱] سوره مبارکه زمر آیه شریفه ۵۳
[۲] ترجمه قرآن کریم ُآیت الله دیباحی اصفهانی «مدظله العالی»
[۳] سوره مبارکه ححر آیه شریفه ۵۶
[۴] تفسیر بُشری ،آیت الله دیباحی اصفهانی «مدظله العالی»

بازدیدها: ۲۵

دسته‌ها
اخبار پندها و حکایت ها

میانه روی در اسلام

بسم الله الرحمن الرحیم

{وَالَّذِینَ إِذَا أَنْفَقُوا لَمْ یُسْرِفُوا وَلَمْ یَقْتُرُوا وَکَانَ بَیْنَ ذَلِکَ قَوَامًا} [۱]و آنان هر گاه انفاق کنند نه اسراف کنند و نه تنگ گیرند بلکه (انفاق آنها) میان این دو در حدّ اعتدال است .[۲]

از جمله صفاتی که در این آیه شریفه برای مؤمنان ذکر شده پرهیز از افراط و تفریط است؛چرا که مؤمن  در همه کارها از جمله انفاق راه میانه و اعتدال دارد نه چنان بذل و بخشش دارد که خانواده خود را گرسنه نگهدارد و نه چنان سخت گیرد که دیگران از عنایت و فضل شان بی بهره بمانند

«قِوام» حدّ وسط بین «اِسراف» و «اِقتار» است در مورد تفاوت «اسراف» و «اقتار» که نقطه مقابل یکدیگرند، مفسّران گفته اند ؛«اسراف» مصرف بیش از حدّ و در غیر حقّ و «اقتار» مصرف کمتر از حقّ و به مقدار لازم است از امام صادق (سلام الله علیه) نقل شده که این آیه را تلاوت نمود و سپس مشتی سنگ ریزه از زمین برداشت و محکم در دست گرفت و فرمود : این همان «اقتار» و سخت گیری است ؛سپس مشت دیگری برداشت و چنان دست خود را گشود که همه روی زمین ریخت و فرمود : این «اسراف» است ،بار سوّم مشت دیگری برداشت و کمی دست خود را گشود به گونه ای که مقداری فروریخت و مقداری در دستش ماند ،و فرمود این همان «قوام» است.[۳]

[۱]   سوره مبارکه فرقان آیه ۶۷
[۲] ترجمه قرآن کریم ،آیت الله دیباحی اصفهانی «مدظله العالی»
[۳] تفسیر بُشری ، آیت الله دیباجی اصفهانی «مدظله العالی»

بازدیدها: ۲۷

دسته‌ها
اخبار پندها و حکایت ها

عِبَادُ الرَّحْمَٰنِ؛ بندگان(خدای) رحمان

بسم الله الرحمن الرحیم

 

{وَعِبَادُ الرَّحْمَٰنِ الَّذِینَ یَمْشُونَ عَلَى الْأَرْضِ هَوْنًا وَإِذَا خَاطَبَهُمُ الْجَاهِلُونَ قَالُوا سَلَامًا} [۱]و بندگان (خدای ) رحمان آنان اند که بر روزی زمین با فروتنی راه می روند و هر گاه نادانان ایشان را (با سخنان ناشایست) مورد خطاب قرار دهند سخن مسالمت آمیز گویند. [۲]

{وَالَّذِینَ إِذَا أَنْفَقُوا لَمْ یُسْرِفُوا وَلَمْ یَقْتُرُوا وَکَانَ بَیْنَ ذَلِکَ قَوَامًا} [۳] و آنان که هر گاه انفاق کنند نه اسراف کنند و نه تنگ گیرند بلکه (انفاق آنها) میان این دو در حدّ اعتدال است .[۴]

این آیه شریفه به ویژگی مؤمنان اشاره دارد اولین ویژگی ایشان راه رفتن آرام بدون غرور و تکبر است. { هَوْنًا}مصدر و به معنای نرمش و آرامش و عدم تکبر است از اینکه مصدر به جای اسم فاعل به کار رفته است ؛ تاکید به دست می آید یعنی آنها چنان متواضعند که گویی عین آرامش و پرهیز از غرورند به راستی تواضع راه دستیابی به حقیقت و غرور و تکبر کلید کفر و ضلالت است. شاعر چه زیبا این سخن خدای متعال را به تصویر کشیده است:

افتادگی آموز از اگر طالب فیضی          هرگز نخورد آب زمینی که بلند است

دومین صفت مؤمنان این است که هنگام مواجهه با بی ادبی جاهلان حلم و بردباری پیشه نموده فقط سلام وداع می گویند این سلام از طرف آنان نه از روی ترس بلکه دلیل عدم مقابله به مثل در برابر جاهلان و بی ادبان می باشد

سومین ویزگی مؤمنان عبادت خالصانه ایشان است آنگاه که همه در خواب نازند ایشان به نعمت والاتر از خواب که ذکر و یاد خدای مهربان است می پردازد و خالصانه و بدون هیچ ریایی روح و روان خویش را با عبادت و قیام شبانه صیقل می دهند

چهارمین صفت مؤمنان ترس از خدا و عذاب جهنم است به همین سبب همواره ورد زبان شان دعا برای نجات از عذاب سخت و بادوام جهنم است

پنجمین صفت که در این آیات برای مؤمنان ذکر شده پرهیز از افراط و تفریط است ایشان در همه کارها از جمله انفاق راه میانه و اعتدال دارند نه چنان بذل و بخشش دارند که خانواده خود را گرسنه نگهدارند و نه چنان سخت گیرند که دیگران از عنایت و فضل شان بی بهره بمانند.[۵]

 

[۱] سوره مبارکه فرقان آیه ۶۳
[۲] ترجمه قرآن کریم ،آیت الله دیباجی اصفهانی «مدظله العالی»
[۳] سوره مبارکه فرقان ایه ۶۷
[۴] ترجمه قرآن کریم ،آیت الله دیباجی اصفهانی «مدظله العالی»
[۵] تفسیر بُشری ،آیت الله دیباجی اصفهانی «مد ظله العالی »

بازدیدها: ۲۴

دسته‌ها
اخبار پندها و حکایت ها

دو باغ در بهشت

بسم الله الرحمن الرحیم

{وَلِمَنْ خَافَ مَقَامَ رَبِّهِ جَنَّتَانِ}[۱]و برای کسی که از مقام پروردگارش بترسد دو باغ است .[۲]

از امام صادق  سلام الله علیه  نقل شده که ایشان فرمودند: «مَنْ عَلِمَ أَنَّ اَللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ یَرَاهُ وَ یَسْمَعُ مَا یَقُولُهُ وَ یَفْعَلُهُ مِنْ خَیْرٍ أَوْ شَرٍّ فَیَحْجُزُهُ ذَلِکَ عَنِ اَلْقَبِیحِ مِنَ اَلْأَعْمَالِ فَذَلِکَ اَلَّذِی «خٰافَ مَقٰامَ رَبِّهِ وَ نَهَى اَلنَّفْسَ عَنِ اَلْهَوىٰ».[۳] کسی که می داند خدا او را می بیند و آنچه می گوید می شنود و آنچه را از خیر و شر انجام می دهد می داند، پس این توجه او به خداوند، او را از اعمال قبیح باز می دارد؛ این کسی است که از مقام پروردگارش خائف است و خود را از هوای نفس نگه داشته است.

در اینکه مراد از باغ «در بهشت» چیست ؟ چند تفسیر گفته اند : ۱- بهشت اوّل مادی و بهشت دوّم بهشت روحانی . ۲- بهشت اوّل باغی است خصوصی و اندرونی برای خانواده و بهشت دوم باغی است بیرونی برای دیدار با دوستان ۳- یکی برای اطاعت و دیگری برای ترک گناه ۴- دو باغ، در مقابل دو عذاب مجرمان است. مجرمان بین دو وادی عذاب رفت و آمد دارند یکی آتش جهنم و دیگری آب جوشان؛ مؤمنان نیز بین دو وادی نعمت و زندگی در میان دو بهشت رفت و آمد دارند [۴]

[۱] سوره مبارکه الرحمن آیه ۴۶
[۲] ترجمه قرآن کریم، آیت الله دیباجی اصفهانی «مد ظله العالی»
[۳] الکافی ج ۲ ص ۷۰
[۴] تفسیر بُشری ، آیت الله دیباجی اصفهانی «مد ظله العالی »

بازدیدها: ۴۵

دسته‌ها
اخبار استفتائات عقائد و معارف

«قَلِیلٌ مِنَ الْآخِرِینَ» چه کسانی هستند

بسم الله الرحمن الرحیم

محضر مبارک حضرت آیت الله دیباجی اصفهانی دام ظله الشریف

سلام علیکم و رحمه الله

سؤال اول:

خدای متعال در سوره واقعه آیه ۱۴ می فرماید {وَقَلِیلٌ مِنَ الْآخِرِینَ} سوال ما اینست که مفهوم «قَلِیلٌ} چه کسانی هستند ؟ آیا شیعیان منظور هست یا کسانی دیگر ؟

سؤال دوم

در دعای وضو می خوانیم «اَللّهُمَّ اَعْطِنى کِتابى بِیَمینى وَالْخُلْدَ فِى الْجِنانِ بِیَسارى وَحاسِبْنى حِساباً یَسیراً»

پروردگارا کتاب و نامه اعمالم را در روز قیامت به دست راستم و جاودانگی در بهشت را در دست چپم قرار ده و محاسبه مرا سهل و آسان نما؛ چرا دعا میکنیم خلد در بهشت را در دست چپ ما قرار دهد؟ در صورتی که نامه اعمال خوب در دست راست قرار میگیرد؟

 

پاسخ معظم له 

بسم الله الرحمن الرحیم

بعد التحیه والسلام

پاسخ سؤال اول:

صاحب تفسیر مجمع البیان «رحمه الله علیه»  مینویسد مراد از {قَلِیلٌ مِنَ الْآخِرِینَ }امّت حضرت محمد «صلی الله علیه و آله و سلم» هستند زیرا پیروان آن حضرت نسبت به پیروان گذشته کمترند؛ البته از امام باقر «سلام الله علیه»  روایت وارد شده که مراد از {سابقون} همان مقربان هستند چهار نفرند :هابیل فرزند حضرت آدم  «علیه السلام» که برادرش قابیل او را از روی حسادت کشت ؛ و مؤمن آل فرعون در امّت حضرت موسی  «علیه السلام» و حبیب نجّار در امت حضرت عیسی «علیه السلام » و علی بن ابیطالب «علیه السلام » در امت حضرت محمد«صلی الله علیه و آله و سلم»[۱]

ابن عباس میگوید از پیامبر «صلی الله علیه و آله و سلم» سؤال کردم {السابقون}چه کسانی هستند؟ فرمود: جبرئیل گفت آنها علی بن ابیطالب «سلام الله علیه »و پیروان اویند که مقربان درگاه خدا هستند [۲]

پاسخ سؤال دوم

شاید مراد از «یسار» آسانی باشد یعنی به سهل و آسانی بهشت را نصیب من گردان ،«یَسار» از ماده «یُسر» بمعنی آسانی و سهولت باشد؛ در علم بدیع گفته شده یکی از محسّنات کلام ایهام تناسب است (یعنی تناسب در لفظ هر چند از نظر معنی متناسب یکدیگر نیستند) مانند قوله تعالی:{الشَّمْسُ وَالْقَمَرُ بِحُسْبَانٍ وَالنَّجْمُ وَالشَّجَرُ یَسْجُدَانِ} [۳] که در ظاهر انسان خیال می کند مراد از «نجم» ،ستاره باشد چون ستاره با ماه و خورشید تناسب دارد ولکن معنی«والنجم » در این آیه نباتات است به این معنی که نباتات و درختان خاضع امر پروردگار هستند ؛پس مراد از «یسار» در دعا آسانی است گرچه در مقابل یمین قرار گرفته است . [۴] بنابراین معنی دعا چنین میشود که خلود (جاوید بودن) در بهشت را به آسانی نصیب من فرما .

والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته

سیّد محمد تقی دیباجی اصفهانی

[۱] مجمع البیان ج۹،۱۰ ص۳۲۵
[۲] نورالثقلین ج ۷ ص ۲۳۶
[۳] سوره مبارکه الرحمن آیه ۵و ۶ .
[۴] مختصرالمعانی ،علم بدیع ص ۱۸۹ طبع قدیم .

بازدیدها: ۲۸

دسته‌ها
احکام متفرقه اخبار استفتائات

ختم قرآن به نیابت

بسم الله الرحمن الرحیم

استاد محترم  آیت الله دیباجی اصفهانی

سلام علیکم

بفرمایید اگرکسی یک ختم قرآن کند ثواب آن رابه چندنفرهدیه کند به همه اموات یک ختم کامل میرسد؟

 

پاسخ معظم له 

بسم الله الرحمن الرحیم

 

بعد التحیه والسلام

میتواند نیّت کند ثواب این ختم قرآن برای همه اموات – سفره خداوند گسترده است وارواح همه اموات از آن ختم قرآن بهره مند میشوند انشاالله . والله العالم

 

والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته

سیّد محمد تقی دیباجی اصفهانی

بازدیدها: ۳۳

دسته‌ها
اخبار استفتائات

استفتاء؛ سرمایه گذاری در بورس

بسمه تعالی

حضرت آیت الله دیباجی اصفهانی

سلام علیکم

آیاشرکت دربورس وخریدوفروش سهام اشکال دارد ؟ نظرحضرتعالی در این نوع سرمایه گذاری چیست ؟

 

پاسخ معظم له 

بسم الله الرحمن الرحیم

بعد التحیه والسلام

بانک از باب اجاره یا جُعاله با دریافت کارمزدی معین از شرکت های سهامی ؛ سهام را میفروشد، و خریدن این سهام ها از بانک جایز است  بشرط آنکه حرام نباشد پس اگر معاملات آن شرکت سهامی حرام باشد مثل معامله شراب یا معامله ربوی خرید آن سهام جایز نیست . والله العالم

 

والسلام علیکم ورحمه الله و برکاته

سیّد محمد تقی دیباجی اصفهانی

بازدیدها: ۲۴