دسته‌ها
احکام طهارت اخبار استفتائات

یک غسل با چند نیت

بسمه تعالی

حضرت آیت الله دیباجی اصفهانی

سلام علیکم

بنابر نظر جنابعالی کسی که چند غسل به گردن دارد، آیا  کافی است، یک غسل را با چند نیت انجام دهد یا باید برای هر نیت غسل واجب یک غسل جداگانه انجام دهد؟

پاسخ معظم‌له

بسمه تعالی

بعد التحیه و السلام

یک غسل برای تمام غسل ها کافی است؛ واگر در بین آنها غسل جنابت وجود داشته باشد، به قصد غسل جنابت غسل کند، از غسل های دیگر کفایت میکند. والله العالم

و السلام علیکم و رحمه الله و برکاته

سید محمد تقی دیباجی اصفهانی

بازدیدها: ۲۹

دسته‌ها
اخبار استفتائات استفتائات اعتقادی

معنای عهد در توقیع حضرت حجت عجل الله تعالی فرجه الشریف به شیخ مفید

بسمه تعالی

حضرت آیت الله دیباجی اصفهانی

سلام علیکم

در روایت آمده که اگر شیعیان به عهد خود عمل کنند موفق به دیدار حضرت مهدی و درک ظهور می شوند. لطفاً راهنمایی بفرمایید این عهد چیست ؟

«….وَ لَوْ أَنَّ أَشْیَاعَنَا وَفَّقَهُمْ اللَّهُ لِطَاعَتِهِ عَلَى اجْتِمَاعٍ مِنَ الْقُلُوبِ فِی الْوَفَاءِ بِالْعَهْدِ عَلَیْهِمْ لَمَا تَأَخَّرَ عَنْهُمُ الْیُمْنُ بِلِقَائِنَا وَ لَتَعَجَّلَتْ لَهُمُ السَّعَادَهُ بِمُشَاهَدَتِنَا عَلَى حَقِّ الْمَعْرِفَهِ وَ صِدْقِهَا مِنْهُمْ بِنَا فَمَا یَحْبِسُنَا عَنْهُمْ إِلَّا مَا یَتَّصِلُ بِنَا مِمَّا نَکْرَهُهُ وَ لَا نُؤْثِرُهُ مِنْهُمْ وَ اللَّهُ الْمُسْتَعانُ وَ هُوَ حَسْبُنَا وَ نِعْمَ الْوَکِیل‏…..»[۱]

پاسخ معظم‌له

بسمه تعالی

بعد التحیه و السلام

 

ممکن است مراد از عهد، پیمان توحید باشد که خداوند به مقتضای فطرت -در عالم ذر- از انسان ها گرفته ( …أَلَسْتُ بِرَبِّکُمْ ۖ قَالُوا بَلَى [۲]…) آیا من پروردگار شما نیستم؟ انسان ها با توجه به فقر ذاتی و وابستگی وجودشان به حضرت حق گفتند: آری، یعنی اگر شیعیان از مظاهر دنیوی فاصله بگیرند و همواره با حق و حقیقت باشند و در جاده مستقیم توحید قدم بردارند، ممکن است ما را ببینند و با ما ملاقات داشته باشند؛ و ممکن است مراد از عهد، عهد و پیمان با امام زمان سلام الله علیه در یاری و متابعت از دستورات آن حضرت باشد، چنانکه در دعای عهد می خوانیم: «اللّٰهُمَّ إِنِّی أُجَدِّدُ لَهُ فِی صَبِیحَهِ یَوْمِی هٰذَا وَمَا عِشْتُ مِنْ أَیَّامِی عَهْداً وَعَقْداً وَبَیْعَهً لَهُ فِی عُنُقِی لَا أَحُولُ عَنْها وَلَا أَزُولُ أَبَداً»[۳] . الله العالم

 

و السلام علیکم و رحمه الله و برکاته

سید محمد تقی دیباجی اصفهانی

[۱] الإحتجاج على أهل اللجاج (للطبرسی) / ج‏۲ / ۴۹۹

[۲] آیه ۱۷۲ سوره اعراف

[۳] مفاتیح الجنان ۵۳۹

بازدیدها: ۳۰

دسته‌ها
اخبار استفتائات استفتائات اعتقادی

آخر الزمان در روایات به چه دوره زمانی اطلاق میشود؟

بسمه تعالی

حضرت آیت الله دیباجی اصفهانی

سلام علیکم

به نظر حضرتعالی دوره آخرالزمان که در روایات آمده برای قبل از ظهور است یا بعد از ظهور امام زمان عجل الله تعالی فرجه الشریف ؟

پاسخ معظم‌له

بسمه تعالی

بعد التحیه و السلام

ظاهراً مراد قبل از ظهور امام زمان سلام الله علیه میباشد؛ علامه مجلسی در جلد ۵۲ بحار برخی از علائم آخرالزمان را نقل می کند، سپس این روایت را می آورد که امام صادق سلام الله علیها فرمود: «إِذَا کَانَ ذَلِکَ فَکُونُوا أَحْلَاسَ بُیُوتِکُمْ  حَتی یَظْهَر الطاهِربن المُطَهَّر ذُوْ الغَیْبَه» در چنین زمانی ملازم خانه هایتان باشید، همچون فرش خانه در خانه بمانید، تا آن پاک فرزند پاک و غایب از دیدگان صلوات الله علیه ظاهر شود[۱]

از جمله «حتی یظهر» استفاده می شود که علائم آخرالزمان، مخصوص به زمان قبل از ظهور است.

یا بن الحسن یا اباصالح مهدی عجل الله تعالی فرجه الشریف

 باز آی که در فراق تو چشم امیدوار***************** چون گوش روزه دار بر الله اکبر است

و الله العالم

 

 

و السلام علیکم و رحمه الله و برکاته

سید محمد تقی دیباجی اصفهانی

[۱] البحار ج۵۲ ۱۳۸/// الغیبه للطوسی۱۰۳

بازدیدها: ۲۶

دسته‌ها
اخبار استفتائات استفتائات اعتقادی عقائد و معارف

مقام امامت انبیاء

بسمه تعالی

حضرت آیت الله دیباجی اصفهانی

سلام علیکم

آیا غیر ازحضرت ابراهیم علیه السلام و پیامبر  خاتم صلی الله علیه واله دیگر پیامبران هم به رتبه امامت رسیدند یانه؟

پاسخ معظم‌له

بسمه تعالی

 

قال الله الحکیم: « ….. قَالَ إِنِّی جَاعِلُکَ لِلنَّاسِ إِمَامًا [۱]»

 

بعد التحیه و السلام

 

کلمه امام بر وزن عِماد، إِزار و رِداء- از ماده أمّ یؤمّ به معنی قصد گرفته شده – یعنی کسی که مقصود مردم و قدوه و هادی باشد و مردم را به سعادت ابدی برساند- ایصال الی المطلوب داشته باشد، و احکام الهیه را در جامعه اجراء کند، نه فقط موعظه و انذار و بشارت داشته باشد، بلکه در مقام عمل- از مفاسد جلوگیری کند و مردم را به سعادت برساند.

از آیه شریفه استفاده می شود که خداوند منّان حضرت ابراهیم علیه السلام را بعد از مقام نبوت به مقام امامت رسانده و در مقام امتنان فرمود: « إِنِّی جَاعِلُکَ لِلنَّاسِ إِمَامًا » معلوم می‌شود امامت انتصابی است نه انتخابی، امام از طرف خداوند تعیین می شود نه از طرف مردم، از بعضی تفاسیر استفاده می‌شود که عدّه‌ای از ذریّه حضرت ابراهیمعلی نبینا و آله و علیه السلام به مقام امامت رسیده اند، مانند: اسماعیل، اسحاق، یعقوب، یوسف، موسی، هارون، داوود، سلیمان، ایوب، یونس، ذکریا، یحیی، عیسی علیهم السلام  و حضرت محمدصلی الله علیه وآله [۲]

چنانکه از آیه ۸۴ سوره انعام نیز استفاده می شود.والله العالم

 

و السلام علیکم و رحمه الله و برکاته

سید محمد تقی دیباجی اصفهانی

[۱] سوره مبارکه بقره  ۱۲۴

[۲] مفاتیح الغیب ج۴ ص ۳۷

بازدیدها: ۱۸

دسته‌ها
احکام نماز اخبار استفتائات

میزان وجوب رعایت تجوید در نماز

بسمه تعالی

حضرت آیت الله دیباجی اصفهانی

سلام علیکم

آیا هنگام قرائت سوره حمد و دیگر اذکار در نماز باید قواعد تجویدی رعایت شود؟

پاسخ معظم‌له

بسمه تعالی

بعد التحیه و السلام

رعایت محسّنات و قواعد تجویدی لازم نیست،  و لکن باید حروف، به طور صحیح تلفظ بشود، که در عرف گفته شود، عربی صحیح است؛ و مرحوم سیّد این مسئله را در عروه الوثقی جلد ۲ صفحه ۵۱۷ در احکام قرائت مسئله ۴۱ توضیح داده است[۱]. والله العالم

 

 

و السلام علیکم و رحمه الله و برکاته

سید محمد تقی دیباجی اصفهانی

[۱] عروه الوثقی طبع جامعه مدرسین ج۲

بازدیدها: ۲۱

دسته‌ها
احکام نذر و عهد اخبار استفتائات

عدم توانایی بر انجام نذر

بسمه تعالی

حضرت آیت الله دیباجی اصفهانی

سلام علیکم

به نظر حضرتعالی  اگر شخصی نذری کرده باشد به صورت شرعی ، مثلا محرم  هر سال یک گوسفند  قربانی کند ولی بعد از چند سال توانایی خرید نداشته باشد  ،آیا باید برای ادای نذر خود قرض  یا وام  بگیرد یا تکلیفی ندارد؟

پاسخ معظم‌له

بسمه تعالی

بعد التحیه و السلام

اگر بتواند وام را به راحتی اداء کند و به حرج و مشقت نمی‌افتد، وام بگیرد و به نذر خود عمل کند؛ و اگر توانایی ندارد، در آن سالی که قدرت ندارد، تکلیفی هم ندارد.

و السلام علیکم و رحمه الله و برکاته

سید محمد تقی دیباجی اصفهانی

 

 

بازدیدها: ۶۶

دسته‌ها
احکام مَحارم اخبار استفتائات

محرمیت فرزندان در به سبب ازدواج

بسمه تعالی

حضرت آیت الله دیباجی اصفهانی

سلام علیکم

به نظر جنابعالی آیا با ازدواج مردى که فرزند پسر دارد با زنى که فرزند دختر دارد, آن پسر و دختر را بر یکدیگر محرم مى‌کند؟

پاسخ معظم‌له

بسمه تعالی

بعد التحیه و السلام

در فرض سؤال؛ ازدواج این مرد و زن، برای پسر و دختر آنها محرمیّت نمی آورد؛ در نتیجه می توانند با هم ازدواج کنند.

و السلام علیکم و رحمه الله و برکاته

سید محمد تقی دیباجی اصفهانی

 

بازدیدها: ۱۶

دسته‌ها
اخبار استفتائات

موارد صحت نماز با لباس نجس

بسمه تعالی

حضرت آیت الله دیباجی اصفهانی

سلام علیکم

بنابر نظر حضرتعالی در چه مواردی نماز خواندن با لباس و اشیاء نجس صحیح است؟

پاسخ معظم‌له

بسمه تعالی

بعد التحیه و السلام

در سه صورت اگر بدن یا لباس نمازگزار نجس باشد، نماز او صحیح است:

اول: آنکه به واسطه زخم یا جراحت یا دُمَلی که در بدن اوست لباس یا بدنش به خون آلوده شده باشد.

دوم: آنکه بدن یالباس او به مقدار کمتر از درهم که به اندازه بند سر انگشت اشاره(سبّابه) میشود، به خون آلوده باشد.

سوم: آنکه ناچار باشد با بدن یا لباس نجس نماز بخواند.

 و در دو صورت اگر فقط لباس نمازگزار (نه بدن او) نجس باشد، نمازش صحیح است.

اول) آنکه لباس های کوچک او مانند جوراب و عرقچین نجس باشد، و به همراه داشتن دستمال کوچکی که ساتر نیست، اشکالی ندارد.

دوم) لباس زنی که پرستار بچه است ،نجس شده باشد.

بنابر احتیاط واجب چیز نجسی که با آن می شود عورت را پوشاند، همراه نمازگزار نباشد.

نماز خواندن با انگشتر، عینک، کلید، چاقو و پول نجس مانعی ندارد.

 

و السلام علیکم و رحمه الله و برکاته

سید محمد تقی دیباجی اصفهانی

 

بازدیدها: ۲۴

دسته‌ها
احکام متفرقه اخبار استفتائات

عودت و بازگرداندن هدایای عقد و نامزدی

بسمه تعالی

حضرت آیت الله دیباجی اصفهانی

سلام علیکم

به نظر حضرتعالی  دونفر که ازدواج کرده و بعد از مدتی عقد آنها بهم میخورد آیا استفاده از وسائل و لباس و هدیه هایی که داماد به عروس خانم  داده اشکال دارد ؟ و باید برگرداندیاخیر؟

پاسخ معظم‌له

بسمه تعالی

بعد التحیه و السلام

کسی که به دیگری هدیه می‌دهد می‌تواند آن را پس بگیرد، به غیر از پنج مورد:

  1. هدیه را از روی قصد قربت (برای خوشنودی) خداوند داده باشد.
  2. هدیه را به یکی از ارحام (خویشاوندان نسبی) داده باشد.
  3. شخصی که هدیه را گرفته، در مقابل، عِوَض داده باشد؛ (هدیه معوضه) خواه با شرط باشد یا بدون شرط.
  4. هدیه، به ملک شخص دیگری منتقل شده باشد مانند: فروش آن و غیره
  5. گیرنده هدیه تصرفی کند که در آن تغییری ایجاد شود.

تذکر ۱. هبه به موت واهب (هبه کننده، بخشنده) یا متّهِب( گیرنده هبه، قبول کننده بخشش) لازم می شود و ورثه واهب نمی‌توانند به متّهِب یا ورثه او رجوع کنند.

تذکر ۲. هدایایی را که زوج یا زوجه بعد از عقد برای یکدیگر تهیه کرده‌اند قابل رجوع نیست و نمی توانند پس بگیرند چون هبه(بخشش) زوج و زوجه بنابر احتیاط واجب در حکم همه به ذی رحم (خویشاوندان) است. والله العالم

 

و السلام علیکم و رحمه الله و برکاته

سید محمد تقی دیباجی اصفهانی

 

بازدیدها: ۳۲

دسته‌ها
اخبار پندها و حکایت ها

پیمان الست

 

{وَإِذْ أَخَذَ رَبُّکَ مِنْ بَنِی آدَمَ مِنْ ظُهُورِهِمْ ذُرِّیَّتَهُمْ وَأَشْهَدَهُمْ عَلَىٰ أَنْفُسِهِمْ أَلَسْتُ بِرَبِّکُمْ ۖ قَالُوا بَلَىٰ ۛ شَهِدْنَا ۛ أَنْ تَقُولُوا یَوْمَ الْقِیَامَهِ إِنَّا کُنَّا عَنْ هَٰذَا غَافِلِینَ} [۱]

و [یاد کن] هنگامی را که پروردگارت از فرزندان آدم از پشت آنان ذریّه آن ها را برگرفت و آنان را بر خودشان گواه ساخت که آیا پروردگار شما نیستم؟ گفتند چرا، گواهی دادیم که روز قیامت نگویید ما آگاه نبودیم.

مفسران به اتکاء روایات فراوان و گوناگونی که در ذیل این آیات در منابع اسلامی نقل شده است نظراتی دارند که از همه مهمتر دو نظر زیر است: ۱-هنگامی که آدم آفریده شد فرزندان آینده او تا آخرین فرد بشر از پشت او به صورت ذراتی بیرون آمدند(و طبق بعضی از روایات این ذرات از گل آدم بیرون آمدند) و از طرف خداوند به آنها خطاب شد: {أَلَسْتُ بِرَبِّکُمْ}آیا پروردگار شما نیستم؟! همگی در پاسخ گفتند: {بَلَىٰ ۛ شَهِدْنَا ۛ} آری بر این حقیقت همگی گواهیم. سپس همه این ذرات به صلب آدم (یا به گل آدم) بازگشتند و به همین جهت این عالم را عالم«‌ذر» و این پیمان را پیمان «الست» می نامند ۲- منظور از این عالم و این پیمان، همان عالم استعدادها و پیمان فطرت و تکمیل و آفرینش است، به این ترتیب که خداوند استعداد و آمادگی پذیرش برای حقیقت توحید را در نهاد و فطرت انسان‌ها به صورت یک حس درون ذاتی به ودیعه گذارده است چنان که عقل و خردشان نیز به یک حقیقت خودآگاه رهنمون می گردد. بنابراین همه افراد بشر دارای روح توحید اند و سوالی که خداوند از آنها نموده و پاسخی که آنها داده‌اند همه به زبان تکوین و آفرینش بوده است.

اینگونه تعبیرها در گفتگوهای روزانه نیز کم نیست مثلاً می گوییم: «چشمان به هم ریخته او می گوید دیشب به خواب نرفته است» چنانکه در آیه ۳۵ فصلت نیز از این تعبیر آمده است. باید گفت با توجه به سیاق آیه و قرائن دیگر تفسیر دوم درست تر به نظر می رسد امام علی علیه السلام می فرمایند:«خداوند رسولانش را برانگیخت تا پایبندی به پیمان فطرت را از مردمان بخواهند»[۲]

[۱] آیه ۱۷۲ سوره اعراف

[۲] تفسیربُشری ، آیت الله دیباجی اصفهانی «مد ظله العالی »

بازدیدها: ۶۰