دسته‌ها
احکام متفرقه اخبار استفتائات

حضانت اطفال

بسم الله الرحمن الرحیم

 

حضرت استاد آیت الله دیباجی اصفهانی مد ظله العالی

سلام علیکم

به نظر حضرتعالی حضانت اطفال به چه معنا است؟ و در دوران جدایى و طلاق ، حق حضانت فرزندان به لحاظ شرعی با پدر است یا مادر؟

 

 

پاسخ معظم له

 

بسم الله الرحمن الرحیم

 

بعد التحیه والسلام

حضانت اسم مصدر است ، وحِضْن مصدر حَضَنَ ،یَحْضُنُ(از باب فَعَلَ،یَفْعُلُ) از جهت لغت به معنی جانب داری ، حفظ و صیانت ، و از جهت فقهی تربیه الطفل است ؛ در مدت شیر خوارگی که مدت دوسال است مادر اولویت دارد در حضانت طفل تا پدر ، وبعد از شیر خوارگی ، طفل اگر پسر است  پدر در حضانت او اولی است ، و اگر دختر است مادر تا هفت سالگی ، ومرحوم صدوق(متوفی ۳۸۱ هـ ق) فرموده:اگر بین زن و شوهر طلاق واقع شد ، تا مادامیکه زن ازدواج جدید نکند ، اولویت دارد در حضانت طفل تا شوهر(یعنی پدر طفل) ، تا وقت بلوغ وبعد که فرزند بالغ شد ، مخیر است با هرکدام از پدر یا مادر زندگی کند ، اگر مادرش ازدواج نکرده باشد[۱] .

پدر و مادر بر فرزندان خود حق حضانت دارند و با وجود آنان ، دیگری چنین حقی را ندارد.

در صورت اشتراک آنان در زندگی ، هر دو با هم عهده دار امر حضانت اند ، ودر صورت جدائی آن دو ـ بنا بر مشهور بلکه (اجماع) در دوسال نخست زندگی فرزند (دوران شیرخوارگی)مادر به حضانت کودک بر پدر اولویت دارد، واللّه العالم.

 

 

والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته

سید محمد تقی دیباجی اصفهانی

[۱] الجواهر ج۳۱ ، ص۲۸۴-۳۰۱

بازدیدها: ۲۱

دسته‌ها
احکام متفرقه اخبار استفتائات

سود از کفّار

بسم الله الرحمن الرحیم

 

حضرت استاد آیت الله دیباجی اصفهانی مد ظله العالی

سلام علیکم

یک شرکت سوئیسی وجود داردکه به سپرده ها ۲۵% سود می دهد. در خصوص سرمایه گذاری در این شرکت ها سؤالم آن است که چون این شرکتها مسلمان نیستند آیا گرفتن ربا از آنان حلال است و سرمایه گذاری در این شرکت ها جایز است یا خیر نظر خود را در این باره بیان نمایید؟

 

 

پاسخ معظم له

 

بسم الله الرحمن الرحیم

 

بعد التحیه والسلام

سود گرفتن از کفّار جایز است . والله العالم

 

 

 

والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته

سید محمد تقی دیباجی اصفهانی

 

بازدیدها: ۱۸

دسته‌ها
احکام وقف اخبار استفتائات

تصرف در موقوفات هیئت

بسم الله الرحمن الرحیم

 

حضرت استاد آیت الله دیباجی اصفهانی مد ظله العالی

سلام علیکم

سلام من مسئول یک هیئت هستم وهرسال در تهران حسینیه داشتیم ودهه اول محرم را مراسم عزای ابا عبد اللّه را برگزار میکردیم ، وخودم هزینه میکردم واعضای هیئت هم به بنده کمک میکردن. اما امسال بخاطر شیوع کرنا مراسم را در روستایمان برگزار کردیم . (البته با رعایت پروتکل بهداشتی) اما حالا مبالغی از کمکهائی که اعضاءهیئت پرداخت کرده اند زیاد آمده است ، بنابر نظر حضرتعالی آیامیتوانم این مبالغ را در همان روستا که هم نیازمند دارد وهم نیاز به کمک عمرانی دارد،هزینه کنم ؟

تشکر والتماس دعا

 

 

پاسخ معظم له

 

بسم الله الرحمن الرحیم

 

بعد التحیه والسلام

فقط باید در مراسم عزای حضرت ابا عبد اللّه الحسین سلام اللّه علیه مصرف بشود-این مراسم در روستا باشد یا در شهر فرقی نمی کند.

مصرف این پولها  که برای امام حسین سلام اللّه علیه داده اند ، در راه دیگر جایز نیست ، مگر صاحبان این پول ها اجازه دهند و راضی باشند ، واللّه العالم.

 

والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته

سید محمد تقی دیباجی اصفهانی 

بازدیدها: ۲۱

دسته‌ها
احکام متفرقه اخبار استفتائات

مهمانی مسلمان

بسم الله الرحمن الرحیم

 

حضرت استاد آیت الله دیباجی اصفهانی مد ظله العالی

سلام علیکم

اگه کسی چیزی برای انسان بیاورد مثلا مواد غذایی آیا لازم است از او بپرسیم این مال یا غذا را از کجا آورده است،حلال است  یا حرام ؟ نظر خود را در اینباره بیان نمایید

 

 

پاسخ معظم له

 

بسم الله الرحمن الرحیم

 

بعد التحیه والسلام

فعل مسلمان را باید بر صحت حمل کنید ، و سؤال لازم نیست و میتوانید از آن غذا استفاده کنید.

مگر اطمینان داشته باشید که این غذا از مال حرام یا مخلوط به حرام تهیه شده ، که در این صورت باید اجتناب کنید ، واللّه العالم.

 

والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته

سید محمد تقی دیباجی اصفهانی 

بازدیدها: ۱۵

دسته‌ها
احکام مَحارم اخبار استفتائات

محرمیت برادرِ مادر خوانده

بسم الله الرحمن الرحیم

 

حضرت استاد آیت الله دیباجی اصفهانی مد ظله العالی

سلام علیکم

من در ۱۱ ماهگی مادر خود را از دست داده ام و یک مادرِ دیگر من را بزرگ کرده است. الان ۲۱ سال سن دارم. بنا بر نظر جنابعالی آیا من به برادر مادر دومم محرم هستم یا خیر؟(بنده او را دایی صدا میکنم و اون هم من رو مثله خواهر زاده حقیقی خودش میدونه)

پاسخ معظم له

 

بسم الله الرحمن الرحیم

 

بعد التحیه والسلام

اگر از مادرِ دوم شیر خورده باشید ، مادر رضاعی شما میشود و برادر او- دائی شما می شود و محرم شماست.

 البته رضاع شروطی دارد :

  • بچه ، شیر را از پستان مکیده باشد نه از چیز دیگر.
  • شیر بعد از زایمان واز یک شوهر باشد.
  • شیر خالص باشد-غذای دیگری همراه با آن نباشد-.
  • بمقداری باشد که استخوان بچه محکم و گوشت بدنش روئیده شود ، یا پانزده دفعه شیر بخورد ، یا یک شبانه روز کامل شیر بخورد.
  • دوسال بچه تمام نشده باشد.

و شروط دیگر که در رساله های مراجع تقلید آمده است. واللّه العالم

 

والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته

سید محمد تقی دیباجی اصفهانی 

بازدیدها: ۲۷

دسته‌ها
احکام نماز اخبار استفتائات

مکان های ساقط شدن اذان و اقامه

بسم الله الرحمن الرحیم

 

حضرت استاد آیت الله دیباجی اصفهانی مد ظله العالی

سلام علیکم

بنابر نظر جنابعالی در چه مواردی گفتن اذان یا اقامه برای نمازگزار ساقط می‌‌شود؟ آیا در این موارد، با گفتن اذان و اقامه، فرد معصیت کرده است، اگر سهوا بگوید یا تجرّی کند، آیا گناهی برای او نوشته می‌شود؟

پاسخ معظم له

 

بسم الله الرحمن الرحیم

 

بعد التحیه والسلام

موارد سقوط اذان:

  • نمازِ عصر روز عرفه-هر چند در عرفات نباشد-، به شرط اینکه برای نماز ظهر اذان گفته باشند و بشرط آنکه فاصله ی بین نماز ظهر و عصر زیاد نشده باشد.
  • نماز عشاء در شبِ عید قربان برای کسی که در مشعر الحرام باشد ، مشروط به آنکه فاصله زیادی بین نماز مغرب و عشا واقع نشود.

موارد سقوط اذان و اقامه:

  • سقوط آنها از مأموم در نماز جماعتی که برای آن اذان و اقامه گفته باشند ، که سقوط اذان و اقامه از مأموم در اینجا علی وجه العزیمه است(یعنی جایز نیست اذان و اقامه بگوید) نه علی وجه الرخصه.
  • اگر بعد از تمام شدن نماز جماعت وارد مسجد شد ، تا وقتی که صفوف جماعت برهم نخورده (وپراکنده نشده باشند)، میتواند اذان وإقامه نگوید و نمازش را شروع کند ، این سقوط ، علی وجه الرخصه است(یعنی جایز است و می تواند اذان و اقامه بگوید) نه علی وجه العزیمه.

*در مواردی که سقوط اذان ویا سقوط اذان و اقامه بروجه عزیمت باشد اگر عمداً بگوید گناه کرده است.

باشروط مقرّره اگر در موارد سقوط ، اذان یا اذان و اقامه بگوید در صورت سهو که مانعی ندارد ؛ واگر عمداً باشد نمازش باطل نیست لکن چیزی را که جزء دستورات دینی نیست داخل دین نموده و نوعی از بدعت میشود.

اما تجرّی(در مواردی است که جرئت بر مولا داشته باشد و مخالفت با مولی کند در اعتقاد ، نه در عمل ، مثلا می داند و علم دارد که محتوای این ظرف خمر است و می آشامد ، بعد معلوم میشود آب بوده نه خمر ، این تجرّی است)

اظهر آن است که هتک حرمت مولی است و قبحِ فاعلی دارد نه قبحِ فعلی ، و کاشف از خُبْث سَرِیرَه و باطن فاعل است .

در واقع فعل منهیّ انجام نداده ، پس اگر عادل بوده از عدالت نیفتاده است و نمی توانیم بگوییم او فاسق است ، زیرا در واقع شرب خمر نکرده بلکه آب آشامیده است به خیال شراب. اینها مباحثی است که در علم اصول مطرح است، واللّه العالم.

 

 

والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته

سید محمد تقی دیباجی اصفهانی 

بازدیدها: ۲۱

دسته‌ها
احکام طهارت اخبار استفتائات

همراه داشتن انگشتر مخطوط به اسماء متبرکه

بسم الله الرحمن الرحیم

 

حضرت استاد آیت الله دیباجی اصفهانی مد ظله العالی

سلام علیکم

بنده انگشتری دارم عقیق که روی آن کلمه (حسبی الله)حک شده است ، و هر وقت کسی مرا می بیند می گوید برای دست کردن آن باید همیشه با وضو باشی ، به نظر شما آیا این درست است؟ و احکام آن هنگام رفتن به توالت چیست؟ با تشکر.

 

 

پاسخ معظم له

 

بسم الله الرحمن الرحیم

 

بعد التحیه والسلام

در مفروض سؤال ، باوضو بودن الزامی و واجب نیست ، هرچند مستحب است انسان همیشه با طهارت(وضو) باشد ؛ ولی در صورت وضو نداشتن ، باید مراقب و مواظب باشید که بدنتان (دست و صورت و…..)به اسم جلاله (اللّه) نرسد.

لمس اسماءُ اللّه بی وضو حرام است و هنگام رفتن به دستشویی باید در دستی باشد که نجاست به آن نرسد والّا باید از دستش قبل از داخل شدن بیرون آورد ، واللّه العالم.

 

والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته

سید محمد تقی دیباجی اصفهانی 

 

بازدیدها: ۳۱

دسته‌ها
احکام نماز اخبار استفتائات

اقتدا به امام جماعت در بین نماز جماعت

بسم الله الرحمن الرحیم

 

حضرت استاد آیت الله دیباجی اصفهانی مد ظله العالی

سلام علیکم

به نظر جنابعالی آیا در بین نماز جماعت، اقتدا به امام، حتما باید در حال قیام یا رکوع باشد، یا در هر جایی از نماز اقتدا جایز است؟

پاسخ معظم له

 

بسم الله الرحمن الرحیم

 

بعد التحیه والسلام

در مفروض سؤال ، در حال قیام-در رکعت اوّل و دوّم ، چه در حال قرائت باشد ویا در حال قنوت- میتواند اقتدا کند. اما در رکعت سوّم و چهارم ، که در حال قیام و ذکر تسبیحات أربعه  هستند ، در صورتی میتواند اقتداء کند که حمد و سوره یا لاأقل حمد را(آهسته) بخواند و اگر فرصت نیست و وقت کم می آورد ، صبر کند تا امام جماعت به رکوع برود و سپس اقتداء کند.

و در تمام رکعات نماز (صبح و عصْریْن و عِشَائَیْن) می تواند در رکوع امام اقتدا کند ، به شرط اینکه به رکوع برسد – بنابراین نمی توان در هر جایی از نماز اقتدا کرد ، واللّه العالم.

 

والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته

سید محمد تقی دیباجی اصفهانی 

 

بازدیدها: ۲۳

دسته‌ها
احکام نماز اخبار استفتائات

خواندن بعض از سوره بعد از حمد

بسم الله الرحمن الرحیم

 

حضرت استاد آیت الله دیباجی اصفهانی مد ظله العالی

سلام علیکم

بنابر نظر حضرتعالی آیا میتوان در نماز های یومیه و نوافل بعد از حمد بخشی از یک سوره را قرائت کرد؟ و اینکه آیا روایاتی از امامان شیعه نیز وجود دارد که خواندن بخشی از یک سوره را بعد از قرائت حمد کافی بداند؟

 

 

 

پاسخ معظم له

 

بسم الله الرحمن الرحیم

 

بعد التحیه والسلام

در روایت صحیحه منصور بن حازم آمده است: قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ علیه السلام لَا تَقْرَأْ فِی الْمَکْتُوبَهِ بِأَقَلَّ مِنْ سُورَهٍ وَ لَا بِأَکْثَرَ.

امام صادق سلام الله علیه فرموده در نماز واجب (بعد از حمد) کمتر از یک سوره یا زیادتر مخوان.[۱]

و مشهور از علما طبق این روایت و امثال این روایت ازروایات صحیحه فتوی به وجوب یک سوره کامله داده اند ، مخصوصاً در نماز های واجب.[۲]

و در مقابل این روایات صحیحه که دلالت دارند بر وجوب قرائت سوره کامله در نماز ، روایات دیگری وارد شده که دلالت دارد بر جواز ترک سوره یا تبعیض در سوره ، ولکن این روایات سنداً یا دلالهً ضعیف است و مشهور از علما از این روایات اعراض کرده اند یا آنها را حمل بر تقیه نموده اند. واللّه العالم.

 

والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته

سید محمد تقی دیباجی اصفهانی 

 

[۱] وسائل الشیعه إلی تحصیل مسائل الشریعه  ,  جلد۶  ,  صفحه۴۳

[۲] الجواهر ج۹ ، ص۳۳۱

بازدیدها: ۲۳

دسته‌ها
احکام مضاربه اخبار استفتائات

مضاربه و سرمایه گذاری

بسم الله الرحمن الرحیم

 

حضرت استاد آیت الله دیباجی اصفهانی مد ظله العالی

سلام علیکم

سلام؛ کسی مبلغی پیش طلافروشی سرمایه‌گذاری کرده و گفته با آن خرید و فروش طلا انجام می‌دهد و – بسته به کار- مبلغ نامعینی هم سود پرداخت می‌کند. بعد چند ماه متوجه می‌شود که او با این پول دلار خرید و فروش کرده است، ‌‌آیا گرفتن سود سرمایه‌، حلال است لطفاً نظر خود را در اینباره بیان نمایید؟

 

 

پاسخ معظم له

 

بسم الله الرحمن الرحیم

 

بعد التحیه والسلام

اگر پول خود را به عنوان مضاربه یا شرکت نزد آن طلا فروش گذارده که با آن پول کار کند و درآمد آنرا طبق قرارداد تقسیم کنند مانعی ندارد.

 اما اگر پول خود را به عنوان سود(فائده) نزدطلا فروش گذارده چنانکه از متن سؤال استفاده میشود ، جایز نیست.

 

والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته

سید محمد تقی دیباجی اصفهانی 

بازدیدها: ۲۱